Lebiodka pospolita - oregano

23 kwietnia 2004

Origanum vulgare L.

Opis. Lebiodka pospolita, bylina z rodziny wargowych (Lamiaceaesyn. Labiatae), jest podobna do blisko z nią spokrewnionego majeranku ogrodowego. Wzniesiona, czerwonawo nabiegła łodyga wysokości 30-90 cm, jest pokryta nakrzyżlegly-mi, jajowatymi, gruczołkowato punktowanymi liśćmi. Szkarłatne kwiaty zebrane są w szczytowe baldachogroniaste wiechy. Jest to roślina miododajna, a wszystkie jej części mają przyjemny zapach.

Kwitnienie: lipiec – wrzesień.

Pochodzenie i zasięg. Lebiodka pospolita występuje w całej strefie umiarkowanej Eurazji. Została zawleczona do Ameryki Północnej, gdzie się zadomowiła. Spotyka się ją na słonecznych zboczach, na brzegach zarośli i w widnych lasach. Uprawiana jest głównie w Hiszpanii, Włoszech, Francji, Grecji i w Meksyku. Tej starej roślinie przyprawowej i leczniczej dawny zabobon przypisywał wielką moc. Mniemano, że chroni ludzi i zwierzęta przed chorobami oraz jest niezawodnym środkiem zapewniającym miłość oblubieńca.

Uprawa i zbiór. Lebiodkę można zbierać ze stanowisk naturalnych, w lipcu. Można ją łatwo uprawiać z nasion w ogrodzie, na słonecznym miejscu. W ogródku skalnym wygląda bardzo dekoracyjnie. Najlepiej rozmnażać ją przez podział starszych roślin. Nie zdrewniałe wierzchołki pędów lub same liście zbiera się podczas kwitnienia, najlepiej w godzinach porannych.

Zawartość substancji i działanie. Ziele lebiodki pobudza apetyt, działa żółciopęd-nie i przeciwzapalnie. Zawarte w nim garbniki zapobiegają biegunce. Nadaje się ono szczególnie do przyprawiania tłustych potraw.

Przyprawa i jej zastosowanie. Przyprawę stanowi albo suszone ziele, albo osmyk-nięte i zmielone liście. Suszone liście są szarozielone. Lebiodka dobrej jakości powinna mieć korzenny zapach i gorzkawy smak. W kuchniach krajów śródziemnomorskich oraz Ameryki Środkowej i Łacińskiej używa się zarówno świeżych, jak i suszonych liści, które mają smak zbliżony do majeranku, ale bardziej „dziki". Przyprawia się nimi potrawy z pomidorów, pizzę, oberżynę i cukinię, zupę ziemniaczaną i mięso duszone. Lebiodka harmonizuje z ziołami śródziemnomorskimi, z wyjątkiem majeranku. Należy ją gotować razem z potrawami (wyraźniej występuje aromat) i używać w niewielkich ilościach.

Jambalaya kreolskie

250 g ryżu, 500 g gotowanej wędzonki lub kiełbasy, l duża cebula, l ząbek czosnku, 400 g pomidorów, l ostra drobnoowocowa papryka, 2 zielone papryki, sól, pieprz, l łyżeczka papryki słodkiej, l łyżeczka lebiodki, 3 łyżki oleju jadalnego.

Cebulę pokrojoną w plasterki dusić w oleju do szklistości, dodać posiekany czosnek, pokrojoną paprykę i podzielone na ćwiartki (po usunięciu nasady szypułki) pomidory oraz ostrą paprykę, posolić, przyprawić lebiodką i dusić pod przykryciem. Ryż ugotować osobno. Mięso pokroić na małe kawałki, obrumienić krótko w łyżce oleju, popieprzyć, posolić, zmieszać z warzywami i wsypać na wierzch dobrze odsączony ryż. Garnek z potrawą przykryć i pozostawić przez chwilę na ogniu przed podaniem na stół.


POWIĄZANE

W porównaniu do września 2021 wzrosło spożycie maliny (o 5 p.p.), gruszki (o 4 p...

Świeże owoce, to obok ziół, podstawowy surowiec roślinny, wykorzystywany przez „...

Gdy zbliża się czas zbioru jabłek, warto pamiętać, że zabiegi wykonywane na końc...


Komentarze

Bądź na bieżąco

Zapisz się do newslettera

Każdego dnia najnowsze artykuły, ostatnie ogłoszenia, najświeższe komentarze, ostatnie posty z forum

Najpopularniejsze tematy

gospodarkapracaprzetargi
Nowy PPR (stopka)
Jestesmy w spolecznosciach:
Zgłoś uwagę