Sztuczna inteligencja przewidzi ludzkie zachowania.

Wyobraźmy sobie emocjonujący mecz o wysoką stawkę pomiędzy rywalizującymi drużynami. Pomyślmy o starszej osobie, która potrzebuje całodobowej opieki, albo o zmęczonym kierowcy wracającym nocą do domu. Co łączy te sytuacje? Sztuczna inteligencja, która dzięki analizie filmów i rozpoznawaniu ludzkich zachowań, może zapewnić wszystkim komfort i bezpieczeństwo. To właśnie ten obszar jest tematem badawczym w IX konkursie INFOSTRATEG, realizowanym przez Narodowe Centrum Badań i Rozwoju.

Współczesne systemy sztucznej inteligencji, oparte na głębokim uczeniu, świetnie radzą sobie z rozpoznawaniem obiektów na pojedynczych zdjęciach. Jednak analiza ruchomych scen wideo, zwłaszcza rozpoznawanie ludzkich zachowań, interakcji i intencji, wciąż stanowi duże wyzwanie. Kluczowym problemem jest uwzględnienie kontekstu czasowego oraz zależności między kolejnymi klatkami obrazu.

- Celem najnowszego naboru INFOSTRATEG jest stworzenie systemów, które potrafią interpretować działania pojedynczych osób i grup na podstawie nagrań wideo. Rozwiązania te powinny uwzględniać różne konteksty (m.in. środowiskowe i zadaniowe) oraz łączyć analizę obrazu z dodatkowymi informacjami, takimi jak lokalizacja, otoczenie, czas czy dane przestrzenne. Ważne jest, aby systemy były odporne na zakłócenia i tam, gdzie to potrzebne, działały w czasie rzeczywistym – tłumaczy prof. dr hab. inż. Jerzy Małachowski, dyrektor Narodowego Centrum Badań i Rozwoju.

Korzyści z rozwiązań opartych na rozpoznawaniu zachowań obejmują np. poprawę bezpieczeństwa publicznego i transportu dzięki automatycznemu wykrywaniu zagrożeń, predykcji intencji uczestników ruchu oraz wsparciu systemów autonomicznych. Umożliwiają także nowe formy interakcji człowieka z technologią poprzez intuicyjne interfejsy oparte na gestach, a w medycynie i opiece - zdalne monitorowanie zdrowia i wykrywanie nieprawidłowości. Dodatkowo wzmacniają krajowe kompetencje technologiczne, tworząc otwarte zbiory danych i przyspieszając rozwój badań nad percepcją maszynową.

Przestrzeń publiczna, ruch drogowy, ochrona zdrowia

Zakres tematyczny naboru obejmuje dwa obszary tematyczne: systemy monitoringu i bezpieczeństwa oraz interfejsy człowiek-maszyna, oparte na rozpoznawaniu zachowań. Zgłoszone projekty muszą dotyczyć takich zagadnień, jak:

• Inteligentna analiza zachowań w przestrzeni publicznej z wykorzystaniem modeli multimodalnych (automatyczne rozpoznawanie i interpretacja zachowań ludzkich w miejscach publicznych, przy wykorzystaniu danych z różnych źródeł - obrazu, dźwięku i informacji kontekstowych. Rozwiązania te mają wspierać wczesne wykrywanie zagrożeń, nietypowych sytuacji i anomalii w zachowaniach osób lub grup);
• Analiza i detekcja nietypowych lub potencjalnie niebezpiecznych zachowań w czasie rzeczywistym (algorytmy do szybkiego wykrywania ryzykownych zdarzeń, takich jak bójki, agresja, upadki czy panika, z uwzględnieniem kontekstu miejsca i czasu. Takie rozwiązania mogą wspierać bezpieczeństwo publiczne, transport, infrastrukturę krytyczną i przemysł);
• Predykcyjna analiza zachowań uczestników ruchu drogowego dla zwiększenia bezpieczeństwa autonomicznych systemów transportowych (modele uczenia maszynowego, które przewidują intencje i zachowania pieszych, rowerzystów oraz kierowców. Rozwiązania te mają wspierać pojazdy autonomiczne i inteligentną infrastrukturę w podejmowaniu decyzji w dynamicznym ruchu drogowym, zwiększając bezpieczeństwo i płynność jazdy);
• Naturalne interfejsy sterowania oparte na rozpoznawaniu gestów, mimiki i postawy ciała (metody uczenia maszynowego, które umożliwią intuicyjną interakcję człowieka z maszyną bez tradycyjnych kontrolerów – poprzez analizę ruchów, gestów i ekspresji użytkownika. Rozwiązania znajdą zastosowanie w robotyce, AR/VR, edukacji i opiece);
• Systemy wspomagania ochrony zdrowia lub rehabilitacji z analizą zachowań i ruchu użytkownika (narzędzia analizujące wideo w celu oceny kondycji fizycznej, jakości ruchu i emocji użytkownika. Systemy te mogą wspierać zdalną opiekę medyczną, monitorowanie rehabilitacji oraz pomoc osobom starszym i o ograniczonej mobilności).

Projekty w trzech fazach

Do konkursu mogą przystąpić wnioskodawcy indywidualni (organizacje badawcze lub przedsiębiorcy samodzielnie), jak również konsorcja składające się maksimum z trzech podmiotów (wyłącznie organizacji badawczych, przedsiębiorstw lub organizacji badawczych i przedsiębiorstw). W konkursie mogą zostać dofinansowanie: badania podstawowe (maksymalnie do 10% całkowitych kosztów kwalifikowalnych projektu), badania przemysłowe, eksperymentalne prace rozwojowe (element obowiązkowy) oraz prace przedwdrożeniowe.

Projekty wybrane do dofinansowania realizowane będą w trzech fazach, a warunkiem otrzymania finansowania na kolejną fazę jest pozytywna ocena raportu z wykonania fazy poprzedniej. Pierwsza faza koncentruje się na zgromadzeniu i otwartym udostępnieniu niezbędnych dla realizacji projektu danych, a także na przygotowaniu koncepcji systemu i demonstratora Proof of Concept do testowego użycia na publicznie dostępnych danych zewnętrznych. W drugiej fazie beneficjenci będą musieli stworzyć generyczny system, umiejący obsłużyć wszystkie zaplanowane scenariusze użycia. Ostatnia, trzecia faza polegać będzie na ulepszaniu powstałego systemu i przygotowaniu do wdrożenia.

Budżet naboru to 45 mln zł, a maksymalna wysokość dofinansowania dla pojedynczego projektu wynosi 10 mln zł (łącznie w trzech fazach). Nabór wniosków o dofinansowanie projektów rozpocznie się 14 stycznia i potrwa do 20 marca 2026 roku (w ostatnim dniu naboru do godz. 16:00).

 Rozwój polskich rozwiązań AI

Program INFOSTRATEG powstał, aby wspierać rozwój sztucznej inteligencji w Polsce. Jego celem jest tworzenie praktycznych rozwiązań opartych na AI i technologii blockchain, które będą wykorzystywane w różnych dziedzinach życia. Celami szczegółowymi programu są: utworzenie zbiorów danych testowych i stworzenie na ich bazie standardów wyboru najlepszych rozwiązań; rozwijanie polskiego potencjału badawczego w sztucznej inteligencji; znaczące zwiększenie aktywności rynkowej polskich zespołów informatycznych; zastosowanie sieci neuronowych w robotyce i automatyzacji; stworzenie narzędzi opartych o technologię blockchain przyspieszających rozwój gospodarki cyfrowej oraz stworzenie rozwiązań opartych o uczenie maszynowe podnoszących jakość produktów/ usług i efektywność procesów.

IX konkurs INFOSTRATEG realizowany jest ze środków krajowych, pochodzących z dotacji celowej na realizację strategicznych programów badań naukowych i prac rozwojowych. Więcej informacji oraz regulamin konkursu znajdują się na stronie: gov.pl/ncbr

***

Narodowe Centrum Badań i Rozwoju (NCBR) jest agencją rządową łączącą świat nauki i biznesu. Tworzy odpowiednie warunki do prowadzenia prac badawczo-rozwojowych. Poprzez współfinansowanie procesów B+R wspiera rodzimych przedsiębiorców, istotnie zmniejszając ich ryzyko biznesowe towarzyszące wdrażaniu przełomowych projektów badawczych. Misją NCBR jest realizacja zadań służących społecznemu i gospodarczemu rozwojowi Polski oraz rozwiązywanie konkretnych cywilizacyjnych problemów jej mieszkańców. NCBR realizuje szereg programów krajowych i międzynarodowych, a także projekty związane z bezpieczeństwem i obronnością państwa. NCBR pełni także rolę Instytucji Pośredniczącej w programach Unii Europejskiej: Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki oraz Fundusze Europejskie dla Rozwoju Społecznego.

Dowiedz się więcej: gov.pl/ncbr  

oprac, e-red, ppr.pl